Trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh và hội nhập sâu rộng, hoàn thiện thể chế pháp luật tiếp tục được xác định là một trong những đột phá chiến lược. Việc Quốc hội thông qua và để nhiều đạo luật quan trọng đồng loạt có hiệu lực từ ngày 01/03/2026 phản ánh quyết tâm mạnh mẽ trong việc kiến tạo môi trường kinh doanh minh bạch, ổn định và thân thiện với nhà đầu tư.
Trong bài viết này, Văn phòng Luật sư Dương Công sẽ đưa ra những điểm mới nổi bật của loạt luật có hiệu lực từ ngày 01/03/2026.

1. Doanh nghiệp được tạm dừng đóng BHXH khi phục hồi
Theo Luật Phục hồi, phá sản năm 2025, NLĐ đang thực hiện thủ tục phục hồi doanh nghiệp được tạm dừng đóng BHXH vào quỹ hưu trí và tử tuất trong thời gian tối đa 12 tháng. Quy định này giúp doanh nghiệp giảm bớt áp lực tài chính trong giai đoạn khó khăn, tạo điều kiện để tái cơ cấu và ổn định hoạt động sản xuất kinh doanh. Đây được xem là công cụ hỗ trợ thiết thực, nhất là trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp còn đối mặt với thách thức về dòng tiền và thị trường.
Luật cũng cho phép áp dụng thủ tục phá sản rút gọn nhằm tiết kiệm thời gian và chi phí trong một số trường hợp cụ thể, bao gồm:
– Doanh nghiệp hoặc hợp tác xã có không quá 20 chủ nợ không có bảo đảm, tổng nợ gốc không quá 10 tỉ đồng.
– Doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ.
– Doanh nghiệp không còn tài sản hoặc tài sản không đủ để thanh lý và chi trả chi phí phá sản.
– Tổ chức tín dụng.
– Doanh nghiệp bảo hiểm, tái bảo hiểm không khắc phục được tình trạng mất khả năng thanh toán sau khi chấm dứt kiểm soát.
Các trường hợp khác thực hiện theo quy định của pháp luật hoặc hướng dẫn của Tòa án nhân dân tối cao. Cơ chế này được kỳ vọng sẽ nâng cao tính minh bạch, rút ngắn quy trình xử lý, đồng thời hạn chế tình trạng kéo dài thủ tục gây lãng phí nguồn lực xã hội.
2. Nhà đầu tư nước ngoài được thành lập doanh nghiệp trước khi có dự án
Một điểm mới đáng chú ý tại Luật Đầu tư năm 2025 là cho phép nhà đầu tư nước ngoài thành lập tổ chức kinh tế trước khi thực hiện thủ tục cấp hoặc điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, với điều kiện đáp ứng các quy định về tiếp cận thị trường. So với Luật Đầu tư năm 2020, đây là bước cải cách quan trọng, góp phần đơn giản hóa trình tự, thủ tục hành chính, tăng tính chủ động cho nhà đầu tư và nâng cao sức hấp dẫn của môi trường đầu tư Việt Nam. Cách tiếp cận mới cũng phù hợp với xu hướng cải cách thủ tục, chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm trong quản lý đầu tư.
3. Nội dung do trí tuệ nhân tạo tạo ra phải có dấu hiệu nhận biết
Luật Trí tuệ nhân tạo năm 2025 đặt ra yêu cầu minh bạch trong phát triển và sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo. Theo đó, nhà cung cấp phải bảo đảm người sử dụng biết khi đang tương tác với hệ thống trí tuệ nhân tạo, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Âm thanh, hình ảnh, video do trí tuệ nhân tạo tạo ra phải được gắn dấu hiệu nhận biết ở định dạng mà máy có thể đọc được, nhằm phân biệt với nội dung do con người tạo ra. Quy định này hướng tới hạn chế hành vi giả mạo, công nghệ giả mạo tinh vi và bảo vệ người dùng trên môi trường số. Luật cũng quy định doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo được hưởng mức ưu đãi cao nhất theo pháp luật về khoa học và công nghệ, công nghệ cao, chuyển đổi số và đầu tư. Đồng thời, doanh nghiệp được hỗ trợ tiếp cận hạ tầng tính toán, dữ liệu và môi trường thử nghiệm. Đáng chú ý, luật thiết lập cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, cho phép miễn, giảm một số nghĩa vụ trong phạm vi nhất định. Quỹ Phát triển trí tuệ nhân tạo quốc gia được thành lập nhằm đầu tư hạ tầng, đào tạo nhân lực, phát triển công nghệ lõi và hỗ trợ khởi nghiệp. Doanh nghiệp nhỏ được hỗ trợ chi phí đánh giá, công cụ tự đánh giá và tiếp cận nguồn dữ liệu dùng chung.
4. Tăng thẩm quyền cấp xã trong bảo vệ bí mật nhà nước
Theo Luật Bảo vệ bí mật nhà nước năm 2025, thẩm quyền của cấp xã được mở rộng đáng kể. Cụ thể, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã được phép sao, chụp tài liệu độ tối mật. Người đứng đầu cơ quan tham mưu của Đảng ủy, Trưởng ban Hội đồng nhân dân, Trưởng phòng Ủy ban nhân dân cấp xã được sao, chụp tài liệu độ mật theo quy định. Việc tăng cường phân cấp được kỳ vọng sẽ nâng cao trách nhiệm của chính quyền cơ sở trong công tác bảo vệ bí mật nhà nước, đồng thời bảo đảm xử lý công việc kịp thời, sát thực tiễn.
Nguồn: Tạp chí điện tử Pháp lý
Xem thêm: Đã có nghị định mới (NĐ 46/2026) hướng dẫn Luật ATVSTP
05 điểm mới của Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi năm 2025
Dự thảo luật An ninh mạng mới: Các nền tảng chủ động ngăn tin giả được tạo bằng AI
Lưu ý: Các nội dung tư vấn hoặc văn bản pháp luật được trích dẫn trên có thể đã thay đổi hoặc hết hiệu lực tại thời điểm hiện tại. Khách hàng vui lòng liên hệ với chúng tôi qua số điện thoại: 0867.678.066 để được tư vấn hỗ trợ một cách chính xác.
Khách hàng cần tư vấn chi tiết mời liên hệ:
VĂN PHÒNG LUẬT SƯ DƯƠNG CÔNG
Văn phòng: Số 10 ngõ 40 Trần Vỹ, phường Phú Diễn, TP Hà Nội
Số điện thoại: 0867.678.066
Email: vanphongluatsuduongcong@gmail.com
Facebook: Hỗ trợ pháp lý
Tikok: Lscchannel
