Trang chủViệc thay đổi người trực tiếp nuôi con là một nhu cầu pháp lý phát sinh khi điều kiện sống hoặc lợi ích tốt nhất của con cái bị ảnh hưởng nghiêm trọng sau ly hôn. Khi có sự thay đổi tiêu cực về hoàn cảnh hoặc điều kiện của người đang trực tiếp nuôi con, người cha/mẹ còn lại hoặc người thân thích có quyền yêu cầu Tòa án xem xét.
1. Điều kiện để được thay đổi người trực tiếp nuôi con
Căn cứ theo điểm a, b Khoản 2 và Khoản 3 Điều 84. Thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn.
“2. Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con được giải quyết khi có một trong các căn cứ sau đây:
a) Cha, mẹ có thỏa thuận về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phù hợp với lợi ích của con;
b) Người trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.
3. Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phải xem xét nguyện vọng của con từ đủ 07 tuổi trở lên.”
Như vậy, Có 02 điều kiện chính cho phép thay đổi người nuôi con: (1) Cha mẹ có thỏa thuận về việc thay đổi; (2) Người đang nuôi con không còn đủ điều kiện trực tiếp nuôi con. Nhưng Tòa án xem xét nguyện vọng của con từ đủ 7 tuổi trở lên, vì lợi ích tốt nhất của con.
(1) Cha mẹ có thỏa thuận về việc thay đổi:
Cha mẹ có thể tự thỏa thuận về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con. Tuy nhiên, thỏa thuận này cần phải được lập thành văn bản, thể hiện sự tự nguyện của cả hai bên và phải chứng minh được rằng phù hợp với lợi ích tốt nhất của trẻ.
Ví dụ: Một bản biên bản thỏa thuận về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con có xác nhận của UBND phường/xã nơi cư trú của trẻ hoặc cha/mẹ sẽ là căn cứ pháp lý quan trọng.
Dù có thỏa thuận, Tòa án vẫn có thể xem xét lại nếu phát hiện thỏa thuận đó không vì lợi ích của con.
(2) Người đang nuôi con không đủ điều kiện
Đây là căn cứ được tranh chấp nhiều nhất. Tòa án sẽ tiến hành đánh giá khách quan, toàn diện điều kiện vật chất, tinh thần, đạo đức của người đang nuôi con, đặc biệt là khi có sự sa sút rõ rệt so với thời điểm Tòa án ra quyết định trước đó. Tiêu chí Tòa án xem xét:
– Về Đạo đức và Lối sống: Đây là yếu tố được ưu tiên hàng đầu. Tòa án xem xét liệu người đang nuôi con có hành vi bạo lực gia đình, nghiện ma túy, cờ bạc, hoặc có lối sống không lành mạnh, thường xuyên say xỉn, làm ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường sống và nhân cách của con hay không. Nếu người đang nuôi con có vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ trông nom, không trực tiếp chăm sóc, nuôi dạy con, đây là căn cứ mạnh mẽ để yêu cầu thay đổi. Chứng cứ là biên bản vi phạm pháp luật (nếu có hành vi bạo lực gia đình, ngược đãi, bỏ bê trẻ), hình ảnh, video, lời khai của nhân chứng về môi trường sống không đảm bảo, không an toàn cho trẻ.
– Về Vật chất và Kinh tế: Điều kiện vật chất (nơi ăn, ở, sinh hoạt, học tập) phải đảm bảo sự phát triển bình thường của con. Tuy nhiên, việc một bên có thu nhập giàu có hơn không phải là căn cứ quyết định duy nhất để thay đổi người trực tiếp nuôi con. Chứng cứ là sao kê thu nhập, xác nhận tình trạng thất nghiệp, giấy tờ chứng minh nợ nần hoặc các vấn đề tài chính nghiêm trọng khác ảnh hưởng đến khả năng nuôi con.
Nguyện vọng của con (từ đủ 7 tuổi): Đối với con từ đủ 7 tuổi trở lên, Tòa án phải xem xét nguyện vọng của con. Mặc dù nguyện vọng này có ảnh hưởng rất lớn đến quyết định của Tòa án, nhưng không mang tính chất tuyệt đối. Tòa án vẫn phải cân nhắc quyền lợi tổng thể và sự phát triển về mọi mặt của con. Chứng cứ sức khỏe có thể là kết luận y tế, hồ sơ bệnh án về các bệnh lý nghiêm trọng (cả thể chất và tinh thần) của người đang nuôi con mà có thể ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng chăm sóc, giáo dục trẻ.
2. Người có quyền yêu cầu Tòa án thay đổi người trực tiếp nuôi con?
Những người/tổ chức có quyền yêu cầu Tòa án thay đổi người trực tiếp nuôi con bao gồm: Cha, mẹ (người không trực tiếp nuôi con); Người thân thích của con; và Cơ quan, tổ chức được quy định tại Khoản 4 Điều 84 Luật HNGĐ 2014 (như Hội Liên hiệp Phụ nữ, cơ quan quản lý nhà nước về gia đình, trẻ em…).
Pháp luật quy định phạm vi rộng các chủ thể có quyền yêu cầu Tòa án quyết định việc thay đổi người trực tiếp nuôi con, nhằm đảm bảo quyền lợi của trẻ em được bảo vệ một cách tối đa.
Cha, mẹ: Là những người có quyền và nghĩa vụ lớn nhất đối với con cái.
Người thân thích của con: Bao gồm những người có quan hệ hôn nhân, nuôi dưỡng, có cùng dòng máu về trực hệ và có họ trong phạm vi ba đời, như ông, bà, cô, dì, chú, bác, cậu, mợ.
Cơ quan, tổ chức: Bao gồm Cơ quan quản lý nhà nước về gia đình, trẻ em và Hội Liên hiệp Phụ nữ. Quyền này thường được thực hiện trong trường hợp khẩn cấp, cần bảo vệ quyền lợi trẻ em, hoặc khi cha mẹ không thể tự mình khởi kiện.
Xem thêm: Thuận tình ly hôn, thỏa thuận nuôi con, chia tài sản khi ly hôn
Chế độ tài sản của vợ chồng theo thỏa thuận – thực tiễn áp dụng và kiến nghị hoàn thiện pháp luật
Vợ chồng có được thỏa thuận tài sản trước khi kết hôn không?
Lưu ý: Các nội dung tư vấn hoặc văn bản pháp luật được trích dẫn trên có thể đã thay đổi hoặc hết hiệu lực tại thời điểm hiện tại. Khách hàng vui lòng liên hệ với chúng tôi qua số điện thoại: 0867.678.066 để được tư vấn hỗ trợ một cách chính xác.
Khách hàng cần tư vấn chi tiết mời liên hệ:
VĂN PHÒNG LUẬT SƯ DƯƠNG CÔNG
Văn phòng: Số 10 ngõ 40 Trần Vỹ, phường Phú Diễn, TP Hà Nội
Số điện thoại: 0867.678.066
Email: vanphongluatsuduongcong@gmail.com
Facebook: Hỗ trợ pháp lý
Tikok: Lscchannel