Tiêu chí xác định chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp theo nghị định mới nhất 2026

Nhằm nâng cao tính minh bạch tài chính, ngăn ngừa các hành vi né tránh nghĩa vụ thuế, rửa tiền và trốn tránh trách nhiệm pháp lý, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 296/2026/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 23/07/2026), sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 168/2025/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp. Trọng tâm nổi bật nhất của Nghị định 296/2026/NĐ-CP là sửa đổi toàn diện Điều 17, quy định rõ ràng, chi tiết cơ chế và thứ tự ưu tiên xác định Chủ sở hữu hưởng lợi (CSHHL) của doanh nghiệp. Bài viết dưới đây từ Văn phòng Luật sư Dương Công sẽ giúp các Quý Doanh nghiệp nắm vững các tiêu chí quan trọng này để thực hiện kê khai chính xác và đúng pháp luật.

Xem thêm: Từng làm người đại diện pháp luật, nay mở công ty mới có được miễn thuế 3 năm không?      

                   Giấy tờ chứng minh việc góp vốn

                   Bỏ thuế khoán từ năm 2026: Hộ kinh doanh cần tính và nộp thuế như thế nào?

1. Chủ sở hữu hưởng lợi (CSHHL) của doanh nghiệp là ai?

Theo quy định mới tại Nghị định 296/2026/NĐ-CP:

Chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp có tư cách pháp nhân là một hoặc nhiều cá nhân trực tiếp hoặc gián tiếp sở hữu hoặc kiểm soát cuối cùng trên thực tế đối với doanh nghiệp đó (không bao gồm cá nhân đại diện cho phần vốn góp nhà nước).
Lưu ý quan trọng: Một doanh nghiệp có thể có nhiều CSHHL cùng lúc, không giới hạn ở một cá nhân duy nhất. Đồng thời, Nghị định 296 cũng bổ sung quy định nghiêm cấm cá nhân/tổ chức đứng tên thay (đứng tên hộ) cho người khác để góp vốn, mua cổ phần tại doanh nghiệp.

2. Các tiêu chí xác định Chủ sở hữu hưởng lợi từ ngày 23/07/2026

Nghị định 296/2026/NĐ-CP thiết lập cơ chế rà soát và xác định Chủ sở hữu hưởng lợi theo 03 tiêu chí/thứ tự ưu tiên sau:
Tiêu chí 1: Quyền sở hữu (Xác định theo tỷ lệ vốn/cổ phần)
Doanh nghiệp xác định cá nhân là Chủ sở hữu hưởng lợi (CSHHL) nếu thuộc một trong các trường hợp:
  • Sở hữu đạt ngưỡng 25%: Cá nhân trực tiếp, gián tiếp hoặc vừa trực tiếp vừa gián tiếp sở hữu từ 25% vốn điều lệ hoặc từ 25% tổng số cổ phần có quyền biểu quyết trở lên của doanh nghiệp.
    • Sở hữu gián tiếp là việc sở hữu thông qua các tổ chức khác hoặc qua các thỏa thuận pháp lý (bao gồm ủy thác, thỏa thuận đầu tư…).
  • Cộng dồn theo nhóm có liên quan (Quy định mới trọng yếu): Nhóm cá nhân có mối quan hệ gia đình (vợ, chồng, bố mẹ, con, anh chị em ruột…) hoặc có hợp đồng/thỏa thuận cùng nhau sở hữu từ 25% vốn điều lệ/cổ phần có quyền biểu quyết trở lên -> Tất cả các cá nhân trong nhóm này đều được xác định là CSHHL.
    Quy định này nhằm bịt lỗ hổng pháp lý trước đây, tránh tình trạng các thành viên gia đình hoặc nhóm cổ đông chia nhỏ tỷ lệ sở hữu (ví dụ mỗi người đứng tên 10-15%) để né tránh kê khai CSHHL.
  • Đối với Công ty hợp danh: Tất cả các thành viên hợp danh đều được xác định là CSHHL, không phụ thuộc vào tỷ lệ vốn góp hay quyền biểu quyết.

Tiêu chí 2: Quyền kiểm soát thực tế chi phối

Trường hợp không có cá nhân nào đáp ứng Tiêu chí 1 (sở hữu đạt 25%), CSHHL sẽ được xác định là cá nhân nắm giữ quyền kiểm soát/chi phối thực tế cuối cùng đối với doanh nghiệp thông qua một hoặc nhiều quyền sau:
  • Quyền bổ nhiệm, miễn nhiệm, bãi nhiệm đa số hoặc toàn bộ thành viên Hội đồng quản trị, Hội đồng thành viên, Giám đốc/Tổng giám đốc;
  • Quyền quyết định việc sửa đổi, bổ sung Điều lệ doanh nghiệp;
  • Quyền quyết định thay đổi cơ cấu tổ chức quản lý, chính sách tài chính, chiến lược đầu tư và hoạt động kinh doanh quan trọng;
  • Quyền quyết định việc tổ chức lại hoặc giải thể doanh nghiệp.

Tiêu chí 3: Tiêu chí dự phòng (Người quản lý có quyền hạn cao nhất)

Trường hợp đã rà soát nhưng không xác định được cá nhân nào đáp ứng cả Tiêu chí 1 và Tiêu chí 2, doanh nghiệp phải kê khai thông tin của người quản lý doanh nghiệp có quyền hạn lớn nhất (ví dụ: Chủ tịch HĐQT, Chủ tịch HĐTV hoặc Tổng Giám đốc/Giám đốc – người đại diện theo pháp luật trực tiếp điều hành) là CSHHL.

3. Khuyến nghị tuân thủ đối với Doanh nghiệp

  1. Rà soát lại cơ cấu sở hữu nhiều tầng: Doanh nghiệp cần chủ động rà soát danh sách cổ đông/thành viên góp vốn đến tận cấp cá nhân nắm giữ cuối cùng (không dừng lại ở cấp tổ chức góp vốn).
  2. Lưu trữ hồ sơ chứng minh: Doanh nghiệp phải thu thập và lưu giữ đầy đủ giấy tờ chứng minh tỷ lệ sở hữu, thỏa thuận pháp lý, quan hệ gia đình hoặc các quyết định bổ nhiệm có liên quan để giải trình với cơ quan nhà nước khi có yêu cầu.
  3. Lưu ý rủi ro xử phạt: Theo quy định hiện hành về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đăng ký kinh doanh và phòng chống rửa tiền, việc không kê khai, kê khai không trung thực hoặc không cập nhật thông tin CSHHL có thể bị phạt tiền lên đến 100.000.000 đồng.

Lưu ý: Các thông tin, nội dung tư vấn hoặc văn bản pháp luật được trích dẫn trên có thể đã thay đổi hoặc hết hiệu lực tại thời điểm hiện tại. Khách hàng vui lòng liên hệ với chúng tôi qua số điện thoại: 0867.678.066 để được tư vấn hỗ trợ một cách chính xác.
VĂN PHÒNG LUẬT SƯ DƯƠNG CÔNG
Văn phòng: Số 10 ngõ 40 Trần Vỹ, phường Phú Diễn, TP Hà Nội
Số điện thoại: 0867.678.066
Email: vanphongluatsuduongcong@gmail.com
Facebook: Hỗ trợ pháp lý
Tikok: Lscchannel

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *